1000 kVA transformatoryň iň ýokary kW ýük kuwwatyny kesgitlemek

1000 kVA transformatoryň kW ýük derejesini kuwwat faktoryna esaslanyp nädip hasaplamaly

 

 

Häzirki wagtda takmynan 200 kW ýükü göterýän köne görnüşli 1000 kVA transformator bilen, takmynan 600 kW täze ýük goşmagy meýilleşdirýän bolsak, bu transformator artan islegi kanagatlandyryp bilermi? Bu sorag, esasan, esasy düşünjäniň töwereginde aýlanýar: kVA bilen kW-nyň arasyndaky gatnaşyk we tapawut.

 

 

kVA bilen kW arasyndaky gatnaşyk we tapawut

 

 

kVA (kilowolt-amper) görünýän kuwwatyň birligi, kW (kilowatt) bolsa işjeň kuwwatyň birligini aňladýar. Görünýän kuwwatlykdan we işjeň kuwwatlykdan başga-da, kwar (kilowar) bilen ölçenýän reaktiv kuwwatlyk hem bar.

 

 

 

Aktiw güýç, reaktiv güýç we görünýän güýjüň arasyndaky tapawutlar näme?

 

 

Aktiw Kuwwat: Watt (W) bilen ölçenýän bu kuwwat, zynjyryň sarp edýän hakyky energiýasyny ýa-da ýerine ýetirýän peýdaly işini (meselem, ýyladyş, yşyklandyryş) görkezýär.

 

 

 

Reaktiw Güýç: Wolt-amper reaktiw (VAR) görnüşinde ölçenýän bu güýç induktiw ýüklerde (meselem, motorlarda) magnit meýdanlaryny goldaýar, ýöne hakyky iş ýerine ýetirmeýär. Mysal üçin, eger elektrik enjamy kondensatorlary ýa-da spirallary öz içine alýan bolsa, bu bölekler enjam işleýän wagtynda yzygiderli zarýadlanar we boşalýar. Kondensatorlar/spirallar bu zarýadlamak/boşaltmak prosesinde hakykatdanam elektrik energiýasyny sarp etmeýändigi üçin, degişli güýç reaktiw güýç diýlip atlandyrylýar.

 

 

 

Görünýän Güýç: Wolt-amperlerde (VA) ölçenýän bu güýç aktiw we reaktiv güýjüň utgaşmasy bolup, zynjyrdaky umumy güýji görkezýär. Güýç çeşmesi (köplenç transformator ýa-da generator) elektrik enjamlaryna diňe bir aktiw güýji däl, eýsem reaktiv güýji hem bermelidir. Sebäbi enjamdaky kondensatorlar aktiw güýji sarp etmese-de, olaryň üznüksiz zarýadlanmagy we boşalmagy üçin güýç çeşmesi öz kuwwatynyň bir bölegini bu prosesi goldamak üçin bölüp bermeli.

 

 

 

Bu düşünjeleri aýdyňlaşdyrandan soň, indi olaryň özara gatnaşyklaryny öwrenip bileris, bu bolsa bizi başga bir möhüm düşünjä getirýär: güýç faktory. Güýç çeşmesiniň berip biljek işjeň güýjüniň möçberi gönüden-göni güýç faktoryna baglydyr.

 

 

 

Eger elektrik energiýasynyň bahasy kilowatt-sagat (kWh) üçin 1 dollar bolsa, 0,6 kuwwatlylyk koeffisientinde işleýän transformator ykdysady girdeji hökmünde sagatda 600 dollar gazanyp biler. Güýç koeffisienti 0,9-a çenli ýokarlananda, şol bir transformator sagatda 900 ýan girdeji gazanyp biler45. Güýç koeffisientini ýokarlandyrmagyň maliýe peýdalary aýdyň bolsa-da, onuň giň tehniki netijeleri (meselem, elektrik ulgamynyň durnuklylygyny optimizirlemek we energiýa ýitgilerini azaltmak) bu derrew gazançlardan has uzaklara gidýär.

 

 

 

1000 kVA transformator näçe kilowatt (kW) saklap biler?

 

 

 

 

Ýokarda berlen esasy bilimler bilen, indi biz bu makalanyň esasy soragyna aýdyňlyk we takyklyk bilen jogap berip bileris.

 

 

 

Transformatoryň kuwwaty ‌kVA (kilowolt-amper) bilen ölçenýär, elektrik enjamlarynyň energiýa sarp edilişi bolsa ‌kW (kilowatt) bilen ölçenýär. Esasy tapawut enjamyň işjeň güýjüni (kW) hasaplamak üçin onuň görünýän güýjüni (kVA) güýç faktoryna (cosφ) köpeltmek gerekdigindedir. Mysal üçin, 1000 kVA transformator ‌1.0‌ güýç faktorynda işlände diňe ‌1000 kW‌ doly ýük çykaryşyny berip bilýär. Şeýle-de bolsa, bu ideal şerte (PF = 1.0) ýetmek hakyky dünýäde asla mümkin däl.

 

 

 

 

 

 

 

Taslama tapgyrynda, eger biz 0.95 kuwwatlylyk koeffisientine ýetmek üçin kuwwatlylyk koeffisientiniň kompensasiýasyny ulansak, transformatoryň işjeň kuwwatlylygy 1000 × 0.95 = 950 kW hökmünde hasaplanmalydyr. Möhüm bildiriş: Elektrik stansiýalary jerimelerden gaça durmak üçin kuwwatlylyk koeffisientini (PK) ≥0.9 diýip kesgitleýär; ýöne, ‌PK = 1.0-den ýokary bolmak ulgamyň naprýaženiýesiniň ýokarlanmagyna we elektrik ulgamynyň durnuklylygyna täsir edip biler.

 

 

 

1000 kVA transformator aslynda 200 kW elektrik ýüküni üpjün edýär. Täze 600 kW ýük goşulandan soň, umumy işjeň güýç talaby 800 kW-a ýetýär, bu bolsa transformatoryň hasaplanan howpsuz işleýiş çäginde galýar.

 

 

 

Şonuň üçin, ilki 200 kW elektrik ýüküni üpjün edýän 1000 kVA transformator, güýç faktory zerur derejä çenli optimizirlenen şertde, täze 600 kW ýük (jemi 800 kW) goşulandan soň hem uzak wagtlap howpsuz işläp biler.