Kommutator

Switchgear näme?

Elektrik zynjyrlary dizaýn boýunça öňünden kesgitlenen ýük kuwwatyny dolandyrýar. Simleriň aşyp gitmeginiň we ulgamyň artykmaç ýüklenmeginiň öňüni almak üçin olar düzgünleşdirilmelidir. Aşa ýüklenen ulgam howpsuzlyk howpuny döredýär we möhüm böleklere zyýan ýetirip, hatda elektrik ýangynlaryna sebäp bolup biler. Elektrik enjamlaryny düzgünleşdirmek we olaryň howpsuz we netijeli işlemegini üpjün etmek üçin kommutatorlar bar.

Kommutator enjamlarynyň böleklerine elektrik toguny geçirýän ýa-da kesýän elektrik aýyrýan açarlar, zynjyr açarlary, predohraniteller we ýyldyrym saklaýjylar girýär. Elektrik togy güýçlenende, kommutator elektrik akymyny kesýär we elektrik ulgamlaryny energiýanyň artykmaç ýüklenmesiniň zyýanyndan goraýar.

Kommutator enjamlary näme üçin gerek?

Kommutatorlar elektrik çeşmesine birikdirilen enjamlary elektrik artykmaç ýüklenme howpundan goramak üçin niýetlenendir. Elektrik kommutator enjamlary elektrik togunyň akymyny dolandyrmak we düzgünleşdirmek arkaly maşynlary, enjamlary, motorlary we elektrik zynjyrlaryny öz içine alýan beýleki ulgamlary goraýar.

Şeýle hem, kommutatorlar tehniki hyzmat we abatlaýyş hünärmenlerini energiýa berlen zynjyrlardan bölmek arkaly zyýandan goraýar. Elektrikçiler we kommunal hyzmatlar zynjyrlary howpsuz synagdan geçirmek, tehniki hyzmat işlerini ýerine ýetirmek we soňky akymdaky näsazlyklary aradan aýyrmak üçin enjamlary energiýadan aýyrmak üçin kommutatorlara bil baglaýarlar.

Kommutator nähili işleýär?

Kommutator enjamlary elektrik ulgamyndaky energiýa akymyny dolandyrmak arkaly zyýanyň we hyzmat kesilmeleriniň öňüni alýar. Ol täsirlenen zynjyrlary bir wagtyň özünde birnäçe çeşmeden ýüke energiýa berip, olary bölüp bilýär. Elektrik togunyň üýtgemegi ýa-da näsazlygy elektrik kommutator toplumynyň içinde zynjyr açaryny işe girizende, goldaýan bölekler işleýän zynjyrlara hyzmat edip, artykmaç ýüklenen zynjyrdaky togy kesýär we çykarýar.

Kommutatorlar we kommutatorlar
Kommutatorlar we kommutator enjamlary düýpgöter dürli funksiýalary ýerine ýetirýär. Olaryň dürli apparat bölekleri, naprýaženiýe, ulanylyş we howpsuzlyk standartlary bar. Kommutatorlar söwda we senagat gurşawlarynda aýratyn transformatorlara, dolandyryş ulgamlaryna, zynjyr panellerine we ýüklere energiýany ibermek, gaýtadan gönükdirmek we paýlamak üçin ulanylýan pes naprýaženiýeli enjamlardyr. Kommutatorlar howply güýç artmalarynyň öňüni almak üçin elektrik togunyň akymyny düzgünleşdirýär.

Kommutatorlaryň görnüşleri
Demirgazyk Amerikada elektrik kommutasiýa enjamlarynyň üç görnüşi üýtgeýän toklary üpjün edýän elektrik ulgamlary üçin ANSI/IEEE we NEC 2014 standartlaryna laýyklykda klassifikasiýa edilýär.

1. Pes woltly elektrik kommutasiýa enjamlary 1 kilowoltdan (kV) az işleýän ulgamlar üçin ulanylýar.

2. Orta woltly elektrik kommutasiýa enjamlary 1 kV-dan 75 kV-a çenli woltlylykda işleýär

3. Ýokary woltly elektrik kommutasiýa enjamlary 75 kW-dan takmynan 230 kW-a çenli woltlylykda işleýär.

Elektrik geçiriji enjamlary daşarda ulanylanda, ony üýtgeşikliklerden we daşky gurşawyň täsirlerinden goramak üçin degişli NEMA derejeli korpusda ýerleşdirilmelidir.

● Pes woltly kommutator
Pes woltly kommutatorlar açarlary, pes woltly zynjyr açarlaryny, topraklama syzma zynjyr açarlaryny, kiçi zynjyr açarlaryny (MCB), galyplanan korpusly zynjyr açarlaryny (MCCB), ýokary kesiji kuwwatly (HRC) predohranitelleri we ýük düşüriji elektrik izolýatorlaryny öz içine alýar.

Bu enjam içerki ýa-da daşarky ulanyş üçin konfigurirlenip bilner we 208 wolt, 240 wolt, 480 wolt we 600 woltdan 1000 wola çenli ulanmak üçin niýetlenen bolup biler. Senagat, şäher we täjirçilik desgalarynda HVAC, yşyklandyryş we beýleki gurluşyk ulgamlaryna energiýanyň berilmegini düzgünleşdirmek üçin adatça pes woltly kommutatorlar ulanylýar.

● Orta woltly kommutator
Orta woltly kommutatorlar elektrik togunyň ýokarlanmagy ýa-da ulgamyň näsazlygy ýagdaýynda toguň akymyny bozmak üçin nebit, gaz ýa-da wakuum izolýatorlaryny we zynjyr açarlaryny ulanýarlar. Izolýatorlar elektrik kommutasiýa enjamlarynyň içindäki bölekleri goraýar we sowadýar, zynjyr açar bolsa zynjyryň kontaktlaryny bölüp, ýaýy çykarýar.

Içerki we daşarky ulgamlar, adatça, hyzmat edip biljek iň ýokary wolty görkezmek üçin 5 kV, 12 kV, 15 kV we 35 kV-dan 75 kV-a çenli derejelere bölünýär. Bu elektrik kommutasiýa enjamy, adatça, elektrik stansiýalarynda we geçirijilik podstansiýalarynda ulanylýar. Şeýle hem, ol senagat we täjirçilik desgalarynda hereketlendirijileri, iýmitlendiriji zynjyrlary we generatorlary dolandyrmak üçin ulanylýar.

● Ýokary woltly kommutator
Ýokary woltly kommutasiýa enjamlary azyndan 75 kV-da işleýän energiýa ulgamlaryny dolandyrýar. Bu elektrik kommutasiýa enjamy toguň hereketini dolandyrmak, düzgünleşdirmek, bozmak, izolýasiýa etmek we çykarmak üçin aýryjylary, topraklama açarlaryny, ýokary tokly kommutasiýa mehanizmlerini, predohranitelleri we zynjyr açarlaryny ulanýar.

Islendik elektrik näsazlygy örän güýçli ýaý döredip bilýändigi sebäpli, ýokary woltly elektrik kommutasiýa enjamlarynyň üznüksiz we ygtybarly işlemegi zerurdyr. Bu kommutasiýa enjamlary elektrik näsazlyklarynyň köp duş gelýän we enjamlary yzygiderli energiýasyzlandyrmak zerur bolan işler üçin örän möhümdir. Ol köplenç uly elektrik geçiriji we paýlaýjy ulgamlarda, şeýle hem täjirçilik ýa-da senagat desgalarynda duş gelýär.

Kommutatorlaryň izolýasiýasynyň görnüşleri
Üýtgeşik naprýaženiýeler bilen, elektrik enjamlary elektrik näsazlyklaryndan goramak üçin dürli izolýasiýa görnüşlerini hem ulanyp bilýärler. Kommutator korpuslary aşakdaky izolýasiýa görnüşlerini ulanýar.

● Gaz izolýasiýaly elektrik kommutasiýa enjamlary
Gaz izolýasiýaly kommutator (GIS) geçirijileri we kontaktlary izolýasiýa etmek we elektrik näsazlygy sebäpli dörän ýaý tokuny öçürmek üçin basyşly kükürt geksaftor gazyny (SF6) ulanýan zynjyr açarlaryny ulanýar. Uglerod dioksidi (CO2) SF6-a howa şertlerine laýyk alternatiwadyr. SF6-ny CO2 bilen çalşyrmak enjamyň ömrüniň dowamynda parnik gazlarynyň zyňyndylaryny 10 tonna azaldyp biler.

● Howa izolýasiýaly elektrik kommutasiýa enjamlary
Howa izolýasiýaly kommutator (AIS), ýaýyň öz-özünden tükenmegi üçin ony uzaltmak üçin basylan howany ýa-da magnit güýjüni ulanýan zynjyr açarlaryny ulanýar.

● Ýag izolýasiýasy bolan elektrik kommutasiýa enjamlary
Ýag izolýasiýaly ötürüji enjam tok geçiriji kontaktlar aýrylanda emele gelýän ýaý ýoly boýunça mineral ýagy buglandyrýar we ony wodorod gaz köpügi bilen gurşap alýar, bu bolsa toguň çykmagyna we ýaýyň gaýtadan urulmagynyň öňüni alýar.

● Wakuum izolýasiýaly elektrik kommutasiýa enjamlary
Wakuum izolýasiýaly kommutator elektrik togy bilen ionlaşyp biljek molekulalary aradan aýyrýar. Islendik ýaý naprýaženiýe ýokarlananda hem uzalyp, tükenýär.

Kommutator enjamlaryny gurnamak
Degişli ygtyýarnamasy bolan işçiler ähli elektrik kommutasiýa enjamlaryny degişli howpsuzlyk kodlaryna, gurluşyk görkezmelerine we öndüriji görkezmelerine laýyklykda gurnamalydyrlar. Degişli gurnama iň gowy işleýiş ygtybarlylygyny üpjün edýär.